Moderna (Mỹ)
WHO phê duyệt sử dụng khẩn cấp vaccine Moderna của Mỹ đảm bảo vaccine này an toàn và hiệu quả. Đây cũng là vaccine phòng COVID-19 thứ 5 được phê duyệt tại Việt Nam.
Vắc xin Moderna (còn có tên khác là Skipevax hay mRNA-1273) là loại vaccine phòng Covid-19 được sản xuất theo công nghệ mới sử dụng mRNA cho hiệu quả phòng bệnh lên tới 94.1%, hiện vaccine Moderna được FDA và EUA công nhận
Cách tiếp cận này bắt chước vi rút SARS-CoV-2. mRNA của vắc xin chỉ mã hóa cho đoạn quan trọng của protein virus. Điều này giúp cho hệ thống miễn dịch nhận biết virus thật mà không cần phải mắc bệnh. Đồng thời cũng giúp cho hệ thống miễn dịch có thời gian để tạo ra các kháng thể mạnh mẽ có thể vô hiệu hóa vi rút thật nếu bị nhiễm bệnh trong tương lai.
Trong trường hợp này, mRNA tổng hợp là vật chất di truyền, nó không thể được truyền cho thế hệ tiếp theo. Sau khi tiêm mRNA, phân tử này sẽ hướng dẫn các tế bào cơ sản xuất protein virus, nồng độ protein virus đạt đến mức cao nhất trong 24-48 giờ và có thể kéo dài vài ngày sau tiêm.
Điểm cộng khác cho dạng mRNA đó là có khả năng bền hơn trong việc chống lại mầm bệnh có xu hướng đột biến nhanh, chẳng hạn như virus SARS-CoV-2 hay virus cúm. Vắc xin mRNA đã được chứng minh là “một sự thay thế đầy hứa hẹn” cho vắc xin truyền thống.
Lịch tiêm chủng vaccine Moderna
- Phác đồ tiêm vắc xin Moderna gồm 2 mũi/người với liều 0.5ml như sau:
- Mũi 1: Lần đầu tiên tiêm.
- Mũi 2: 28 ngày sau mũi đầu tiên.
- Đường tiêm: tiêm bắp
Thành phần Vắc xin Moderna
- Axit ribonucleic thông tin (messenger ribonucleic acid, mRNA), các lipid (SM-102, polyethylene glycol
[PEG] 2000 dimyristoyl glycerol [DMG], cholesterol và 1,2-distearoyl-sn-glycero-3- phosphocholine [DSPC]), tromethamine, tromethamine hydrochloride, axit axetic (acetic acid), natri axetat (sodium acetate) và đường mía (sucrose).
Đối tượng tiêm
- Người lớn trên 18 tuổi với tình trạng sức khoẻ theo khuyến cáo của nhà sản xuất
- Lưu ý: không có khuyến cáo chống chỉ định đối với người trên 65 tuổi hoặc có bệnh lý nền
Đối tượng cần cẩn thận và lưu ý theo dõi khi tiêm
- Người đang điều trị chống đông máu, người bị mắc chứng giảm tiểu cầu hoặc rối loạn đông máu
- Người trước đó từng được chẩn đoán bị suy giảm hệ miễn dịch hoặc người có họ hàng gần bị suy giảm hệ miễn dịch
bẩm sinh
- Người có bệnh lý nền như các bệnh về tim, thận, gan, máu hoặc bị rối loạn phát triển
- Người trước đây đã từng bị co giật
- Người có nguy cơ bị dị ứng với các thành phần của vắc-xin này
Đối tượng hoãn tiêm
- Người có biểu hiện sốt rõ rệt
- Người mắc bệnh cấp tính nghiêm trọng
Đối tượng không nên tiêm
- Người có phản ứng dị ứng nặng sau khi tiêm liều đầu tiên của vắc xin mRNA-1273.
- Người đã có phản ứng dị ứng nặng với bất kỳ thành phần của vắc xin này
- Đến nay, vaccine mRNA-1273 chưa được nghiên cứu ở cả trẻ em và phụ nữ mang thai
Khuyến cáo liều dùng như thế nào?
Bệnh viện Quân Y 175 khuyến cáo sử dụng vắc xin mRNA-1273 Moderna theo lịch tiêm 2 liều (100 µg, 0,5 ml mỗi liều) cách nhau 28 ngày. Nếu cần, khoảng cách giữa các liều có thể kéo dài tới 42 ngày.
Các nghiên cứu cho thấy tác động y tế công cộng cao khi khoảng cách giữa các mũi tiêm dài hơn khoảng cách do EUL khuyến cáo. Theo đó, các nước có tỷ lệ mắc COVID-19 cao và thiếu hụt trầm trọng cung ứng vắc xin có thể cân nhắc trì hoãn liều 2 tới 12 tuần để đạt được tỷ lệ bao phủ tiêm mũi đầu cao hơn ở các nhóm ưu tiên cao.
Khuyến cáo tuân thủ lịch tiêm chủng đầy đủ và cùng loại vắc xin cho cả 2 liều.
Vắc xin này có an toàn không?
Ngày 30 tháng 4, WHO phê duyệt vắc xin Moderna vào danh sách sử dụng khẩn cấp. Danh sách sử dụng khẩn cấp của WHO (EUL) đánh giá chất lượng, sự an toàn và hiệu lực của vắc xin COVID-19, và là điều kiện tiên quyết để cung ứng vắc xin theo cơ chế COVAX Facility.
Cơ quan Quản lý Dược phẩm châu Âu (EMA) đã đánh giá kĩ lưỡng số liệu về chất lượng, an toàn và hiệu lực của vắc xin COVID-19 Moderna và cho phép lưu hành sử dụng ở tất cả các nước thuộc Liên minh Châu Âu.
SAGE khuyến cáo tất cả những người được tiêm vắc xin cần được theo dõi ít nhất 15 phút sau tiêm. Những người gặp phản ứng dị ứng nặng ngay trong liều đầu thì không nên tiêm liều tiếp theo.
Đánh giá tính an toàn lâu dài bao gồm các hoạt động như tiếp tục theo dõi những người tham gia thử nghiệm lâm sàng cũng như các nghiên cứu cụ thể và tiếp tục giám sát các hiệu ứng thứ phát hay các biến cố bất lợi ở những người được tiêm trong giai đoạn tiêm đại trà.
Ủy ban Tư vấn toàn cầu về An toàn vắc xin là nhóm các chuyên gia cung cấp hướng dẫn độc lập và xác đáng cho WHO về nội dung sử dụng vắc xin an toàn, tiếp nhận và đánh giá các báo cáo về các sự cố an toàn nghi ngờ có tác động quốc tế.
Vắc xin này có hiệu lực như thế nào?
Vắc xin Moderna cho thấy hiệu lực bảo vệ khoảng 94,1% đối với COVID-19, hiệu lực bảo vệ bắt đầu 14 ngày sau khi tiêm liều đầu.
Vắc xin này có hiệu lực với các biến thể mới không?
Dựa trên các bằng chứng ờ thời điểm hiện tại, các biến thể mới của vi rút SARS-CoV-2, bao gồm B.1.1.7 và 501Y.V2, không làm thay đổi hiệu quả của vắc xin mRNA Moderna. Cần tiếp tục theo dõi, thu thập và phân tích số liệu về các biến thể mới và tác động của chúng đối với hiệu quả chẩn đoán, điều trị và vắc xin COVID-19.
Vắc xin này có phòng ngừa việc nhiễm và lây truyền vi rút không?
Chúng ta chưa thể biết vắc xin này có phòng ngừa được việc nhiễm và ngăn chặn lây truyền vi rút hay không. Khả năng miễn dịch kéo dài trong vài tháng nhưng chưa thể biết toàn bộ thời gian miễn dịch kéo dài bao lâu. Các câu hỏi quan trọng này đang được nghiên cứu.
Đồng thời, chúng ta vẫn phải duy trì các biện pháp y tế công cộng hiệu quả: đeo khẩu trang, giữ khoảng cách an toàn, rửa tay, vệ sinh hô hấp và quy tắc che miệng khi ho, tránh tụ tập đông người, và đảm bảo thông khí tốt.
Nguồn: Bộ Y Tế
